historia leżajska

Niezależne forum dla fascynatów dziejami Lezajska

  • Nie jesteś zalogowany.

#1 2013-11-22 10:50:57

 Ursi

Użytkownik

Skąd: Pomorze
Zarejestrowany: 2009-04-29
Posty: 246
Punktów :   
WWW

1914-2014 Pamięć o poległych

Wydawało mi się, że można zrobić trochę więcej. I pewnie można...

Było tradycyjne od Annasza do Kajfasza, aż wreszcie moje pismo skierowano do burmistrza Leżajska. Jego treść + odpowiedź znajdziecie tu:

austro-wegry.info/viewtopic.php?p=60914#60914

Tu natomiast efekt prac, które wykonano z poruczenia burmistrza:

http://www.fahnen.republika.pl/v_cmentarzelezajsk.htm

Czyli lifting, a wypadałoby zrobić coś więcej... mam wizję i plan, ale ciężko mi załatwić coś więcej mieszkając w Gdańsku...

Na powyższej stronie znajduje się też efekt moich różnorakich ustaleń. Są to dokładniejsze dane poległych. W przypadku jeńców serbskich na tabliczkach widnieje też błędna kolejność: nazwisko, imię. A w przypadku formy Loeja, jest ona ewidentnie błędna...


Bellum omnium contra omnes (de Poloniae)

Offline

 

#2 2013-11-29 18:29:02

 Ursi

Użytkownik

Skąd: Pomorze
Zarejestrowany: 2009-04-29
Posty: 246
Punktów :   
WWW

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

W najnowszym „Almanachu Leżajskim” brakło dla mnie miejsca, ale mój artykuł można przeczytać tu: https://www.academia.edu/5260088/Zolnie … ch_ustalen


Bellum omnium contra omnes (de Poloniae)

Offline

 

#3 2013-11-30 10:24:25

 ksz

Użytkownik

Skąd: i tu i tam
Zarejestrowany: 2009-04-24
Posty: 329
Punktów :   

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

cyt.: "Prawdopodobne jest też to, że rodziny zleciły po wojnie ekshumację i przeniesienie zwłok do swoich miejscowości."

Raczej bardzo mało prawdopodobne, by nie powiedzieć - niemożliwe. Cmentarzy żydowskich nie wolno rozkopywać, a ekshumacja dopuszczalna jest tylko w ściśle określonych przypadkach.

Offline

 

#4 2013-11-30 23:05:16

 Ursi

Użytkownik

Skąd: Pomorze
Zarejestrowany: 2009-04-29
Posty: 246
Punktów :   
WWW

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

Masz rację! Zagalopowałem się. Zamyśliłem o tych przypadkach z międzywojnia, kiedy rodziny oficerów z dalekich krajów zlecały ekshumacje... Dziękuję za zwrócenie uwagi.


Bellum omnium contra omnes (de Poloniae)

Offline

 

#5 2013-12-01 20:26:58

Janusz

Użytkownik

Skąd: Leżajsk
Zarejestrowany: 2009-06-03
Posty: 43
Punktów :   

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

Jest jeszcze jedno miejsce w którym byli pochowani żołnierze polegli w I Wojnie Światowej mianowicie na ulicy Podleśnej stoi Krzyż który to miejsce zaznacza. W miejscu tym było pochowanych dwóch żołnierzy niestety nie wiem jakiej narodowości, prawdopodobnie w 1925r byli ekshumowani i przeniesieni na Cmentarz Komunalny. Krzyż zaznaczający to miejsce stoi na parceli jednej z mieszkających tam rodzin.

Offline

 

#6 2013-12-01 22:26:07

 Ursi

Użytkownik

Skąd: Pomorze
Zarejestrowany: 2009-04-29
Posty: 246
Punktów :   
WWW

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

A to ciekawa informacja. Zastanawiam się jeszcze gdzie była mogiła uwidoczniona na popularnej pocztówce „Heldengräber in Leżajsk”. Albo ta z Brzózy Królewskiej... Leśny cmentarzyk z kapliczką z drewna brzozowego. Pisałem w tej sprawie do burmistrza Brzózy, ale ten uraczył mnie natychmiastowym i wysoce profesjonalnym... brakiem odpowiedzi.


Bellum omnium contra omnes (de Poloniae)

Offline

 

#7 2013-12-07 22:02:12

Janusz

Użytkownik

Skąd: Leżajsk
Zarejestrowany: 2009-06-03
Posty: 43
Punktów :   

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

Prawdopodobnie może chodzić o żołnierzy poległych w bitwie między Leżajskiem a Brzózą Królewską  na tzw Czerwonym Polu w roku 1915. Zginęło tam dużo żołnierzy. Zostali pochowani obok miejsca w którym zginęli. Miejsce to znajduje się w lesie między drogą na Julin a Brzózą. ja nie znam dokładnego położenia tego miejsca, nie znali go również mieszkańcy Brzózy których pytałem. Co do cmentarza z widokówki to niestety nie wiem nic o nim.

Offline

 

#8 2013-12-07 22:58:34

 Ursi

Użytkownik

Skąd: Pomorze
Zarejestrowany: 2009-04-29
Posty: 246
Punktów :   
WWW

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

Bitwa to trochę za duże słowo, może raczej potyczka. 14 maja 1915 przemieszczały się tamtędy jednostki 106. Brygady Piechoty Landsturmu. W zasadzie wykluczam, że doszło tam w ogóle do jakiejkolwiek potyczki, bo:

O godzinie 8.10 rano zwiadowca Otto Fried z 1. Pułku Ułanów wysłał do dowództwa brygady (stacjonowało w Wólce) wiadomość, w której pisał m.in. „Brzóza Królewska wolna od nieprzyjaciela. Opuścił ją już wczoraj”. Nie natknął się też na npla na drodze między Brzózą a Leżajskiem. Nieco ponad dwie godziny później meldował z Podklasztoru, że tam także nie było nieprzyjaciela.
Dalej:

W sporządzonym dzień wcześniej, 13 maja, dokumencie „Wiadomości o nieprzyjacielu” nie ma też mowy o jednostkach Rosjan, które miałyby znajdować się koło Julina. Jest tylko mowa o wzgórzu koło Leżajska, które był zajęte przez patrole Rosyjskie. Rosjanie bardzo krótko próbowali także utrzymać obronę Starego Miasta (wsparci bodajże 2 ckmami), ale prędko się zwinęli na drugą stronę rzeki.

A jakby nie patrzeć, to były jedyne walki w tym rejonie  1915 r.

Źródło: KA Wien, NFA, 4115 106. LdstID.


Bellum omnium contra omnes (de Poloniae)

Offline

 

#9 2013-12-12 12:09:58

 Ursi

Użytkownik

Skąd: Pomorze
Zarejestrowany: 2009-04-29
Posty: 246
Punktów :   
WWW

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

W moich poszukiwaniach pojawiły się ostatnio trzy nowe wątki... opiszę dwa.

1. W Leżajsku w październiku 1914 r. znajdował się co najmniej jeden szpital wojskowy. Jego nazwa o „Szpital polowy 2/2”. Znalazłem 24 nazwiska żołnierzy, którzy do niego trafili i w nim zmarli. Wszyscy zostali pochowani na miejscowym cmentarzu. W lecie 1915 r. mieliśmy w mieście „Szpital polowy 4/3”. Mam 11 nazwisk – miejsce pochówku to samo. Kolejnych 7 nazwisk to żołnierze, którzy zmarli w kilku innych szpitalach przebywających wtedy w Leżajsku (szpitale były mobilne, więc niech nikogo nie dziwi to sformułowanie). Jeden z tej ostatniej grupy, grekokatolik z Dębna, został pochowany na cmentarzu greckokatolickim w Leżajsku. Reszta, 42 żołnierzy (i oficerów, bo w grupie ten był jeden kapitan, ale nie Brichta)... no właśnie! Gdzie są ich groby? Czyżby nasze miasto przekopało ich mogiłę!? Podana wyżej liczba to wierzchołek góry lodowej, może 1/5 wszystkich strat. Czy dwadzieścia krzyży na mogile przy ul. cmentarnej to wszystko? Pewnie dla spokoju ducha większości mieszkańców tak, ale ja spokojnie zakładam, że pochowano gdzieś tam nie 20 a 200 osób. To powinno obudzić etyczny niepokój. Czy obudzi?

2. W październiku 1914 r. w folwarku w Wierzawicach urządził się „Szpital polowy 4/14”. Trafiali do niego wyłącznie żołnierze XIV Korpusu, który toczył zacięte walki o uchwycenie przyczółków po drugiej stronie Sanu, tj. w Rzuchowie. Stworzyłem listę ponad 30 żołnierzy, którzy do tego szpitala trafili i wyraźnie zaznaczono, w wyniku czego zmarli jak i to, że zostali pochowani na tamtejszym folwarku! Tak! Żołnierze najbardziej szanowanych pułków Strzelców Cesarskich i 59. PP z Salzburga, czy rozsławionego późniejszą dezercją 28. PP. No i co z nimi? Kto to wie... na mapach WIG z lat 30. obok drogi przy folwarku znajdował się krzyż, wg mnie znaczący ich mogiłę. A co dalej? Nie wiem, czy ktoś pamięta... Szukam informacji. Jeśli oni tam wciąż leżą, to wypadało by ich uczcić jak ludzi!

Szpital 4/14 znajdował się bezpośrednio na zapleczu rejonu walk. Część żołnierzy XIV Korpusu trafiało dalej, do Leżajska, do szpitala 2/2. Umierali tam i chowani byli w Leżajsku. Te dwa epizody z 1914 r. są więc ściśle powiązane.

Ostatnio edytowany przez Ursi (2013-12-12 12:12:38)


Bellum omnium contra omnes (de Poloniae)

Offline

 

#10 2013-12-12 13:49:16

 ksz

Użytkownik

Skąd: i tu i tam
Zarejestrowany: 2009-04-24
Posty: 329
Punktów :   

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

1. Ci którzy leżeli przy przy ulicy Podleśnej na na parceli państwa Mączków zostali ekshumowani i przeniesieni na Cmentarz Komunalny, o czym opowiadał mi już nieżyjący świadek, wówczas chłopak w wieku 6-8 lat. Krzyż jak wiadomo stoi do dziś (chyba?).

Niekoniecznie przekopywano mogiły, dawniej tego nie praktykowano, cmentarz komunalny posuwał się naprzód. Mogli być również pochowani na całkowicie zarośniętych obecnie terenach cmentarnych po obu stronach ul. Rzeszowskiej.

Odrębnego cmentarza greckokatolickiego w Leżajsku nie było.

Wg. Cz. Bogdalskiego szpital znajdował się "w domu Szeligi", czyli wówczas Leżajsk 709, ob. Pl. Mariacki 1. Z opowiadań wiem, że tam też umierali (jak to w szpitalach), ale że i leżeli tam Rosjanie, jeden nawet wyrył na parapecie okiennym swoje imię Wasilij cyrylicą. Nie wiem wobec tego, czy był to szpital rosyjski za rosyjskiej okupacji, czy też leżeli tam Rosjanie-jeńcy. Nie mam książki o. Bogdalskiego pod ręką żeby sprawdzić, w jakim okresie był ów szpital "w domu Szeligi". Jednakowoż pewnie ci Rosjanie również umierali, i gdzieś chowani byli, ciekawe gdzie.

2. Żołnierze pochowani na folwarku: folwark Potockiego, jego ziemia to i jego mogiły.  Może Archiwum Potockich z Łańcuta coś podpowie.

Offline

 

#11 2013-12-12 20:26:15

Janusz

Użytkownik

Skąd: Leżajsk
Zarejestrowany: 2009-06-03
Posty: 43
Punktów :   

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

Jeżeli chodzi o ulice Podleśną to krzyż stoi http://www.lezajskiekapliczki.cba.pl/in … &Itemid=43. Natomiast żołnierze Austriaccy mogli być chowani na cmentarzu ewangelickim który mieścił się na Gilershofie obecnie Boczna Moniuszki. Chociaż tam było mało miejsca bo był on bardzo mały. Ja pamiętam jak były tam jeszcze groby i pomniki a teraz jest klepisko zarośnięte krzakami i bez śladu grobu, zresztą ostatni pochówek był tam w 1930 r. Chowano tam mieszkańca Giedlarowy ale Ewangelika. Cmentarz został zniszczony chyba na początku lat 60-tych ubiegłego wieku. Niestety nie wiem gdzie można znaleźć dokumentacje o tamtejszych pochówkach. A swoją droga nasi włodarze mogli by jakoś go upamiętnić, przecież tam jeszcze leżą pochowani ludzie.

Ostatnio edytowany przez Janusz (2013-12-12 20:29:17)

Offline

 

#12 2013-12-13 08:13:09

Plumer

Użytkownik

Zarejestrowany: 2011-07-07
Posty: 98
Punktów :   

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

Ursi napisał:

A to ciekawa informacja. Zastanawiam się jeszcze gdzie była mogiła uwidoczniona na popularnej pocztówce „Heldengräber in Leżajsk”. Albo ta z Brzózy Królewskiej... Leśny cmentarzyk z kapliczką z drewna brzozowego. Pisałem w tej sprawie do burmistrza Brzózy, ale ten uraczył mnie natychmiastowym i wysoce profesjonalnym... brakiem odpowiedzi.

Sławek, powinieneś raczej zwrócić się do wójta gminy Leżajsk. Brzóza od 1977 roku nie jest siedzibą gminy, aktualnie jest sołectwem w gminie Leżajsk. Nie wiem tylko na ile sołtys będzie osobą kompetentną w interesującym Cie temacie.

Pozdrawiam

Offline

 

#13 2013-12-13 11:43:59

 Ursi

Użytkownik

Skąd: Pomorze
Zarejestrowany: 2009-04-29
Posty: 246
Punktów :   
WWW

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

Kłaniam się wszystkim!
Cieszę się z nowych wpisów.

Ksz — przeglądam Bogalskiego i na s. 129 pisał on: „[...] a już go wezwano [gwardiana] do pogrzebania 5 żołnierzy ([pułk piechoty] nr. 59) zabitych w nocnym ataku [9/10.10.1914], dla których grób wykopano w borkach powyżej Niemczyka.” Swoją drogą; bilans dwóch dni walk tego pułku to 20 zabitych.

Na ss. 140–141: „Do dnia 19 maja [1915] włącznie pochowano na klasztornym cmentarzu 9 żołnierzy, a na folwarku w Łanie 12 żołnierzy. Szpital z domu Szeligi przeniesiono dla bezpieczeństwa aż do domu gajowego w lasach skarbowych na Maleniskach, tam zwożono rannych z nad Sanu”.

Czy ktoś potrafi zidentyfikować miejsce „powyżej Niemczyka”. Czyżby byli to ci sami Niemczykowie, którzy wystawili pomnik przy obecnej Przemysłowej?

Dziękuję też za cynk o Archiwum Potockich. Za tydzień będę w Warszawie, więc wstąpię do AGADu.

Janusz — dziękuję za link. Odwiedzę to miejsce, gdy będę w Leżajsku.
Co do Gillershofu — tak, dziś to dziwna pusta parcela i tylko czasem widzi się betonowy słupek z datą (bodajże 1909). Nie wiem, czy grzebano tam żołnierzy, bo nie trafiłem na takie zapisy. Cmentarz leżajski był deczko bliżej od szpitala w „jedynce”. Podobno (ustalenia A.G. z Krakowa) była też mogiła przy samej szkole. Leżących tam miano przenieść w 1934 r. do kwatery na cmentarzu.

Plumer — wiesz, pisałem do tamtejszego sołtysa (nie wiem, skąd mi się wziął ten burmistrz ) jako do miejscowego... Takiego, co coś słyszał, co może popytać... Napiszę do wójta, niech nada sprawie bieg oficjalny — może w jakichś dokumentach jest ślad...

Ostatnio edytowany przez Ursi (2013-12-13 11:50:52)


Bellum omnium contra omnes (de Poloniae)

Offline

 

#14 2013-12-15 14:51:18

Janusz

Użytkownik

Skąd: Leżajsk
Zarejestrowany: 2009-06-03
Posty: 43
Punktów :   

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

Jeżeli chodzi o Niemczyków to są ci sami od pomnika. Jeżeli chodzi o miejsce "powyżej Niemczyka" to mieszkali oni przy ulicy Podleśnej tak więc być może chodzi o miejsce pochówku na parceli u p. Mączków bo to miejsce jest około 100-150 m od domu Niemczyków, a jak nie to warto sprawdzić fragment lasku za parkingiem umiejscowionym na przeciw Klasztoru może tam. Chociaż jak budowali ten ten parking to nie było słychać o wykopanych kościach. Można by też sprawdzić las obok przejazdu kolejowego może tam. Niestety ludzie którzy mogli by coś wiedzieć nie żyją więc należy szukać na wyczucie. Znalazłem jeszcze taki wpis w internecie http://polegli.forgen.pl/miasto.php?lng … 75&order=n podana tam liczba pochowanych żołnierzy armii austro-węgierskiej to 3000, czy to prawda?

Offline

 

#15 2013-12-15 17:11:01

genek72

Administrator

7248598
Zarejestrowany: 2009-04-18
Posty: 1072
Punktów :   

Re: 1914-2014 Pamięć o poległych

Offline

 
stat4u

Stopka forum

RSS
Powered by PunBB
© Copyright 2002–2008 PunBB
Polityka cookies - Wersja Lo-Fi


Darmowe Forum | Ciekawe Fora | Darmowe Fora
zarty z barcelony superstulatek pun dobre pociski na kogoś diablo 2 sztuczki opowiadania erotyczne szantaz